ادبیات پنجره ای رو به نور

الف) دستور زبان 8نمره در جملات زير عدم تطابق نهاد و شناسه را بنويسيد. الف) روزي رسول اكرم (ص) به خانه ي مادرم آمدند. ب) ظرف ها از دستم افتاد.  با توجه به جملات به سوالات پاسخ دهيد. ديروز در راه دوستم را ديدم كه باران خيسش كرده بود من چترم را به او دادم و خودم بدون چتر به خانه برگشتم. الف)در جملات بالا يك جمله ي چهار جزيي با مفعول و مسند نشان دهيد. ب)درجملات فوق ساختمان افعال مشخص شده را بنويسيد.(مركب،ساده، پيشوندي) ج)يك قيد نشانه دار و يك قيد بي نشانه در جملات بالا بيابيد. د)در جمله آخر زمان  و وجه فعل را بنويسيد.  در تركيب هاي اضافي زير تعلقي و غير تعلقي بودن آن ها را نشان دهيد. قانون كار- دست ارادت  -جمله ي زير را مجهول كنيد. "من براي دوستم نامه اي نوشتم."  -با توجه به عبارات به سوالات پاسخ دهيد. هوا سرد بود و خورشيد نور كم رنگ خود را از زمين و درختان دريغ مي كرد . باد در شاخه هاي درختان مي پيچيد و هو هو مي كرد  .برگ ها خش خش مي كردند و بر زمين مي افتادند و رهگذران پا بر سر آنها مي گذاشتند و رد مي شدند وافسوس! كه هيچ كدامشان  از له كردن آن برگ ها تأسفي نداشتند. الف) در جملات بالا يك ضمير شخصي بيابيد و مرجع آن را بنويسيد. ب)نام آواهاي ذكر شده در جملات بالا را بنويسيد. ج) يك شبه جمله در عبارات فوق نشان دهيد.  در عبارت« اين بناي باستاني زيبا» هسته و وابسته را بيابيد و نوع وابسته ها را مشخص كنيد.  از دو جمله ي زير كدام يك ساده و كدام مركب است؟ در جمله ي مركب جمله ي هسته و وابسته را نشان دهيد. الف) برادر شما زود آمدن مارا مي دانست .    ب) برادر شما مي دانست كه ما زود مي آييم. د)املا و بياموزيم 3نمره كژتابي جمله زير را برطرف كنيد. دو خواهر و برادر حافظ كل قران شدند با استفاده از واو مباينت جمله زير را كوتاه كنيد.   مسلمان با دروغ ميانه اي ندارد. اين جمله ها را اصلاح كنيد.     ما از تيم حريف باختيم      من از بيماري مزمني برخوردار هستم شكل صحيح كلمات زير را بنويسيد. متملغ و چاپلوس -  طالع منحوص-   كره ي اسير  - شوراي سياست گزاري-  لف)دستور زبان 1-با توجه جمله ی "صدای باد فریاد های خاموشی را افسار گسیخته کرده است " به سوالات پاسخ دهید الف)نهاد جدا و نهاد پیوسته در جمله ی بالا را بیابید 5/ ب)آیا بین نهاد و شناسه مطابقت وجود دارد؟ چرا؟5/ ج)نمودار درختی جمله بالا را بکشید. د)این جمله را مجهول کنید. 2- با فعل های  ترسید  و  فهماند جمله بسازید و اجزای اصلی آنها را مشخص کنید. 3-.با توجه به جمله ها به سوالات پاسخ دهید. باران هنگامه کرده بود .باد چنگ می انداخت و می خواست زمین را از جا بکند. الف)زمان دقیق افعال مشخص شده زیر را بنویسید.75/ ب)در عبارت بالا یک فعل کمکی بیابید25/ ج)فعل می انداخت را به ماضی نقلی تبدیل کنید.25/ د)وجه افعال مشخص شده ی بالا را بنویسید.75/ 4-شکل مجهول جملات زیر را بنویسید.1 او مقاله ی ادبی زیبایی نوشته است.                      نامه ای به دوستتان بنویسید 5- جملات زیر را از نظر گذر و ناگذر بررسی کنید.5/ گل های اندیشه شکفتند                 زمستان لباسی از برف بر قامت درختان دوخته بود       6-ساختمان افعال زیر را مشخص کنید(ساده ، مرکب ، پیشوندی)5/1 دانش آموزان در امتحان شرکت کردند و از ساده بودن آن  لذت بردند و پس از اتمام امتحان به خانه بازگشتند .      ب)نگارش5نمره جمله زير را ويرايش كنيد. رفتن و برگشتن از نمايشگاه مدت زيادي به طول نينجاميد.  نوع زبان وقالب نوشته ي زير را بنويسيد جنگل سيب صبح زود از خواب بيدار شد . همه ي درختان خواب خود را براي ديگران تعريف مي كردند . يكي از درخت ها كه پر شده بود از شكوفه هاي رنگارنگ ، سراسيمه گفت......  نويسنده در انتخاب عنوان كتاب (روشن تر از خامنوشي ) از چه راهي استفاده كرده است؟  در استفاده از فرهنگ معين در مورد يك كلمه به چه اطلاعاتي دست مي يابيم؟(دو مورد)  لازمه ي نگارش هر نوشته چيست؟ الف)مصاحبه                  ب)مقدمه                  ج)طرح             د)روش تحقيق  از مشخصات يك مقاله ي خوب دو مورد بنوبيسيد.  گزارش از نظر حجم بايد.............و ..............باشد.  از شيوه هاي گردآوري اطلاعات در گزارش سه مورد بنويسيد. انواع فهرست ها را نام ببريد. 1- جملات زیر را ویرایش کنید1 الف)او دلایل قوی ای برای سخنش ارائه داد. ب)آیا چگونه می توان به قول معروف سوابق گذشته ی افرادی را که نمی شناسیم  بررسی کنیم. 2-زبان  و قالب  نوشته ی زیر را بنویسید. / " فرزندم آن چه مرا به نوشتن این نامه وا می دارد بعد مکان نیست بلکه فاصله ی زمان است . سال های زیاد باید بگذرد تا تو گفته های مرا دریابی و تا آن روز شاید من نباشم.... 3-از ویژگی های زبان محاوره دو مورد بنویسید. 4- زبان درس خواندگان ایرانی است  و به غیر فارسی زبانان آموزش داده می شوداین از ویژگی های زبان ..........است 5--فواید طرح نوشته را بنویسید. 56طرح نوشته های کوتاه ممکن است..........باشد. 7-در گذشته به فضا سازی ........... می گفتند و فضا سازی در قصیده............... نام دارد. 8در نام گذاری آثار زیر از چه راه هایی استفاده کرده اند؟ نون والقلم                                  روشن تر از خاموشی        فرهنگ برهنگی و برهنگی فرهنگی چون سبوی تشنه 9-از روش های کلی و عمومی تحقیق دو مورد نام ببرید.5/ 10-آشنایی با روش های دست یابی به منابع و مآخذ چه فایده ای دارد؟ 11-در هر کتابخانه ...... برگه وجود دارد.   ....... ، به نام مولف.،  ........   زبان شناسی 4نمره چگونه مي توانيم ثابت كنيم كه كرو لال ها از توانش زباني برخوردارند؟  از تفاوت هاي زبان و گفتار با خط و نوشتار يك مورد بنويسيد.  تعدادهجا و واج هاي كلمات  ربه رو را بنويسيد.   آبادان      بنّا  نوع كلمات زير را از نظر (ساده، مركب، مشتق، مشتق –مركب) بنويسيد. خوب ترين       دوچرخه        ستارگان      دانشمند  در بخش صرف به مطالعه ي ..............واژه ها مي پردازند. با استفاده از روش جانشين سازي واج ها در كلمه ي «باد» دو كلمه ي جديد بسازيد.  1-از فواید تمایز میان زبان و گفتار دو مورد بنویسید1 2- زبان توانایی .......و گفتار نمود .........آن است.1 3-زبا ن و گفتار ریشه در ......... و خط و نوشتار ریشه در ............دارد.1 4-چرا شکل نوشتاری و گفتاری کلمات(  خواهر و خوردن) فرق دارد ؟آیا در زبان های دیگر هم تفاوت بین زبان و گفتار دیده می شود ؟ مثال بزنید.(یک مورد)1 5- چرا گوناگونی سبکی و لهجه ای و گویشی به یگانگی زبان آسیب نمی رساند؟   د) املا و بیاموزیم3نمره 1-کدام جمله صحیح است؟ چرا؟5/ الف) تهمت زدن به دیگران خوبیت ندارد      ب) کار گاندی خدمتی بزرگ  به بشریت است 2-جمله ی زیر را کوتاه کنید5/ " به منظور بازدید از نمایشگاه کلاس تعطیل شد."              " به وسیله تاکسی به مدرسه رفتم" 3- شکل صحیح کلمات نادرست  زیر را بنویسید.2        قصر عمل-              طوتیای چشم-          صوفار و دهانه ی تیر  -     افراط و تفریط     مهظور و رودر بایستی-      معاخذ و منابع-        مزامین و مفاهیم-             براعت استهلال سربلند و پیروز باشید                                             باسمه تعالی                                        نمونه سؤال از زبان فارسی 2 سال دوم دبیرستان                                                          بخش اول : دستو8 نمره                1- دو جمله مثال بزنید که در آن ها نهاد جدا با شناسه مطابقت نکندو دلیل عدم مطابقت نهادوشتاسه را توضیح دهید. 2- نقش کلمه های جمله های زیر را مشخص کنید. علی پرسید: آینده در دستان کیست ؟  زمین به دور خورشید می گردد.  این پارچه از ابریشم است. 3- جمله ی « علی نامه می نویسد» را به جمله ی مجهول تبدیل کنید. 4- یکی از ویژگی های اسم « شناس» بودن آن است . دو نشانه از سه نشانه ی آن را ذکر کنید. 5- وابسته های « پیشین اسم » را نام ببرید و برای هریک دو نمونه مثال بیاورید . 6- وابسته های « پسین اسم » را نام ببرید و برای هریک دو نمونه مثال بیاورید. 7- ضمیرهای شخصی جدا و پیوسته را به ترتیب صرف كنید. 8- جمله ی مستقل بر دو نوع است. دو نوع آن را نام ببرید. و مثال بزنید. 9- نام آوای هریک از کلمه های زیر را بنویسید . کلاغ                                      آب                                مرغ                          باد                                       گنجشک                          باران 10- جدول زیر را کامل کنید.                                           ویژگی ها ی  فعل دارم می روم:  زمان دقیق : مضارع مستمر /   مصدر : رفتن /    وجه : اخباری    /  شخص : اول شخص مفرد  /   شناسه :  ــ م     / ضمیر جدا : من/  بن مضارع : رو    برده است : زمان : ماضی نقلی   / مصدر : بردن   / وجه : اخباری  / شخص: سوم شخص مفرد  /  شناسه : تهی     / ضمیر جدا: او  بن مضارع : بر         /    دوم شخص جمع : برده اید خواهیم آمد :زمان : ............... شخص...............وجه...........بن.......شناسه...... داشتی می گفتی : زمان:.........شخص................وجه...........بن........شناسه...... آمدند : زمان ............... ......شخص................وجه............بن........شناسه...... 11- ساخت هریک از اسم های زیر را مشخص کنید. لاک پشت – قرآن خوانی – بوستان – کارگر – کتابخانه – دبستان – کارمند 12- ترکیب وصفی و ترکیب اضافی را مشخص کنید.      گل سرخ          – کتاب زبان فارسی             پیرمرد                     مرد پیر 13- از مصدر « گذشتن» صفت مفعولی و صورت های سه گانه ی صفت فاعلی بسازید. 14- مفرد جمع های مکسر زیر را بنویسید.     منازل                 مدارس                             ابنیه                                  قصور 15- هسته و انواع دقیق وابسته را در جمله های زیر مشخص کنید.  این نكته ی مهم را نمی توان ندیده گرفت. 16- پنج مرحله  را  که یک جمله ی معلوم به جمله ی مجهول تبدیل می شود دراین   مثال توضیح دهید. آتش جنگل ها را می سوزاند. 17- واژه ی « خوشحال» را در دو جمله ی جداگانه به کار ببرید که دریکی مسند و در دیگری قید باشد. 18- کاربرد مؤدبانه ی ضمایر « او» و « تو» را بنویسید. 19- نهاد جدا و نهاد پیوسته باید در چه چیزهایی باهم مطابقت داشته باشند؟ 20- متمم های قابل حذف چه نام دارند؟ نمونه آن را در جمله ی زیر مشخص كنید  ماشین به شدت با عابری كه در پیاده رو ایستاده بود برخورد كرد. 21- هریک از اصطلاحات زیر رابا مثال توضیح دهید. وجه اخباری – وجه التزامی – وجه امری 22- بن مضارع از مصدر « آمدن و شنیدن »  چه می شود؟ 23- پنج ویژگی فعل را نام ببرید توضیح دهید و برای هریک مثالی بیاورید. 24- دو فعل دو وجهی بنویسید و هر فعل را در دو جمله ی جداگانه به کار ببرید. 25- روش ساخت هریک از فعل های زیر را تعریف کنید ، توضیح دهید.  و مثال بزنید. ماضی نقلی – ماضی التزامی – ماضی بعید – مضارع اخباری – مضارع التزامی – ماضی مستمر و مضارع مستمر 26- نمودار درختی هریک از جمله های زیر را رسم کنید. و نام هریک از اجزای جمله را به دقت بنویسید. نهاد جدا و پیوسته را نیز مشخص کنید. من حافظه ای قوی دارم.  هم کلاسی های امروز ما ، دوستان صمیمی فردای ما هستند .  خورشیدمی درخشد.  29- هریک از اصطلاحات زیر را تعریف کنید و برای هریک دو نمونه مثال بیاورید. 1. فعل ساده=  2. تکواژ= 3. فعل پیشوندی=4. « وند»=  5. کار کرد « وند»=  . فعل مرکب = 7. فعل کمکی . بن فعل = 9. مصدر = 30- چهار ویژگی « اسم » را نام ببرید، و برای هریک ، دو نمونه مثال بیاورید. 31- اسم عام و اسم خاص را تعریف کنید تفاوت های آن دو و راه شناخت هریک را با مثال توضیح دهید. 32- صف های بیانی زیر را تعریف نموده و برای هریک دو نمونه مثال بیاورید. 1. صفت بیانی ساده     2. صفت بیانی مرکب             3. صفت بیانی مشتق    4. صفت بیانی مشتق مرکب 33- اضافه ی تعلقی و غیر تعلقی چیست ، مثال توضیح دهید . 34- کدام ضمیرها می توانند وابسته ی پسین بپذیرند؟ توضیح دهید. 35- در مثال های زیر ، شبه جمله را مشخص کنید. دریغا ! ملتی که جامه ای را بپوشند که خود نبافد و نانی را بخورد که خود گندمش را خرمن نکند. نشستن و افسوس خوردن و دست روی دست گذاشتن کار خردمندان نیست. اگر مرد میدانید ، بسم ا... و گرنه از وای وای گفتن کاری ساخته نیست. 36- قید راتعریف كنید و بنویسید که قیدها از نظر وابستگی به چند نوع تقسیم می شوند ، نام ببرید و برای هریک مثالی بیاورید.  37ــ    نشانه ی قید چیست و قیدهای نشانه دار و بی نشانه چه قیدهایی هستند؟ با مثال توضیح دهید. 38- فرق گروه قیدی و مسند و تفاوت متمم های قیدی و متمم های فعل در چیست؟ با مثال توضیح دهید. 39- آیا اسم خاص با جمع بستن به اسم عام تبدیل می شود؟ چرا؟ 40- هریک از اصطلاحات زیر را تعریف کنید و مثال بزنید .   1 ) جمله ی مستقل=2) جمله ساده= 3) جمله ی مرکب= 4) پیوندهای وابسته ساز= 5) جمله ی هسته = 6) جمله ی وابسته= 7) پیوندهای همپایه ساز= بخش دوم : نگارش 5 نمره       41- چرا کلمه « شوری ها» در زبان فارسی کاربرد ندارد؟ 42- استاد مطهری عنوان کتاب « تماشاگه راز» را  از  چه راهی انتخاب کرده است؟ 43- چهار مورد از ویژگی های یک مقاله ی خوب را بنویسید. 44- مراحل تهیه ی گزارش را نام برده و یکی  را توضیح دهید. 45- قسمت های تشکیل دهنده ی یک مقاله را نام ببرید ( 4 مورد) 46- دو مورد از ویژگی های زبان معیار را بنویسید. 47- « از ماست که برماست» اثر کیست؟ نویسنده عنوان نوشته ی خود را چگونه انتخاب کرده است؟ 48- در هر نوشته دو نوع فهرست داریم كه عبارتنداز1- .................. 2- فهرست ........... 49- صورت کامل هریک از علایم اختصاری زیر را بنویسید. الخ.                  هـ . ش.             (س)                 (عج)            ر.ک.               چ.        صص 50- کهن ترین فرهنگ لغت فارسی، چه نام دارد و تالیف کیست؟  51- نویسندگی دردرس طرح نوشته  به چیزی تشبیه شده است؟ 52- برای انتخاب عنوان نوشته ، چه راه هایی وجود دارد؟ چهار مورد نام ببرید. 53- روش های کلی و عمومی تحقیق را نام ببرید. 54- فهرست راهنما که در پایان تحقیق قرار می گیرد شامل چه مطالبی می شود؟ 55- گزارش ها از نظر اندازه ، موضوع ، چگونگی تهیه و .... به پنج نوع تقسیم می شوند. هریک را نام ببرید و به طور کامل توضیح دهید. 56- سه مرحله ی تهیه ی گزارش را به ترتیب نام برده و هریک را به طور کامل توضیح دهید. 57- نکته ی مهم در یادداشت برداری چیست ؟ 58- در هرکتابخانه سه نوع برگه ( برگه دان)  وجود دارد؟ نام ببرید و بنویسید که این برگه ها به چه صورتی تنظیم شده اند؟ 59- چهار فایده ی طرح نوشته چیست؟ 60- نوشته ها به اعتبار قالب ، چند گونه هستند چهار مورد نام ببرید. 61- ویرایش زبانی چیست؟ توضیح دهید. 62- جمله های زیر را ویرایش کنید. - تاکنون ابتکارات علمی فراوانی از سوی متفکران ایران صورت گرفته است. - برادر ابراهیم – همان که از وارد شد – دانشجوست. - علی مثل خواهرش دانشجو نیست. - باید از زشتی ها پرهیز و مبارزه کرد. 63- جاهای خالی را با عبارت های مناسب کامل کنید.     این خانه از چشم انداز خوبی ....... است.     او ضعف جسمانی شدیدی ......... 64- در نگارش متن گزارش ، باید چه نکاتی رعایت شود؟ 65- مقاله های « کتاب و کتاب خوانی» و « چنین رفت و ....» از نظر هدف و محتوا و شیوه ی نگارش چه نوع مقاله هایی هستند؟ توضیح دهید. بخش سوم : زبان شناسی  4 نمره             66- چرا گوناگونی های سبکی و لهجه ای به یگانگی زبان آسیب نمی رسانند؟ 67- دو لغت نامه ی عمومی زبان فارسی را نام ببرید و به طور کلی معرفی کنید. 68- واج های زبان به دو دسته ی .........................  و .............................. تقسیم می شوند. 69- بیست ونه واج زبان فارسی را از به ترتیب بنویسید. 70- تکواژ چیست ؟  71- واج چیست؟ 72-هریک از اصطلاحات زیر را تعریف کنید و برای هریک دو نمونه مثال بیاورید.      تکواژ آزاد=  تکواژ وابسته =      کلمه ی مرکب=  کلمه ی مشتق   انواع وند=  ساخت واژه ی اشتقاقی =    ساخت واژه ی تصریفی= 73- خطا و اشتباه در ...................... رخ می دهد و اصطلاح آن به وسیله ی .................. صورت می گیرد. 74- در کدام یک از ساخت واژه های زیر « وند» اشتقاقی و در کدام یک « وند» صرفی به کار رفته است.       درخت ها – مبارزه – افشانه – می نویسند – دوستان – آفرینش – عالی ترین   75- کرو لال ها به جای نمود آوایی از چه چیزی استفاده می کنند؟ 76- ریشه ی خط و نوشتار در کجاست ؟ 77- ویژگی زبان محاوره را بنویسید. (4 مورد) 78- زبان چیست؟ 79- هجا چیست؟ 80- زبان شناسان هنگام نوشتن واج ها با حروف الفبا و حروف معمولی آن ها را با چه نشانه هابی نشان می دهند؟ 81- برای کلمات تک هجایی ، دو هجایی ، سه هجایی ، چهار هجایی، و چند هجایی سه نمونه مثال بیاورید. 82- تعداد هجا( بخش) و واج های کلمات زیر را مشخص کنید. دانش – آسِمان - نَغز - کاشانه ، مهرَبان – یادگار 83- از راه جانشین سازی واج ها در ساخت آوایی کلمه ی « نان» ده کلمه ی جدید بسازید. 84- تفاوت میان گفتار و نوشتار را بنویسید. 85- فواید تمایز میان زبان و گفتار را در یک بند بنویسید. بخش چهارم : املا و بیاموزیم  3 نمره       86- چرا به کار بردن کلماتی چون « آشنائیّت » ، « خوبیّت » ، « ایرانیّت» درست نیست ؟ شکل درست این کلمات را بنویسید. 87- « حشو» را در کلمه های داده شده مشخص کنیدو دو نمونه ی دیگر مثال بیاورید. سنگ حجر الاسود =                              سال عام الفیل= 88- آیاد پاان کلمه هایی مانند املا ، انشا و امضا همزه پایانی قرار می گیرد؟ چرا ؟ 89- جمله های زیر را به صورت کوتاه و بی فعل بازنویسی کنید. امام حسین (ع) هرگز تسلیم نمی شود.  مسلمان هرگز دروغ نمی گوید. 90- چرا جمله ی « کتاب گلستان به وسیله ی سعدی شیرازی نوشته شده است» از نظر نگارشی صحیح نیست؟ آن را ویرایش کنید. 91- املای درست کلمات غلط زیر را بنویسید. عادت معلوف – رسای شهیدان – صولت حیدری – عاج فیل – مدح و زم – ماه آذار – زمزمه ی مظلومانه – اسیر و غریب – رتل گران – نماز گزار – خدمت گزار 92- « حشو» یعنی چه ؟  با مثال توضیح دهید. 93- املای تشدید میانی  با تشدید پایانی چه تفاوتی دارد؟ برای هرکدام سه نمونه مثال بیاورید. 94- چرا املای « ی» میانجی بزرگ برشکل کوچک آن ترجیح دارد؟ 95- « کژتابی» در جملات به چه معنی است؟ دو نمونه مثال بیاورید. 96- با کلمه های عربی که در فارسی هستند، چه باید بکنیم ؟  با مثال توضیح دهید. 97- نقش و تاثیر کاربرد« و» مبانیت یا استبعاد را  با دو مثال توضیح دهید. 98- با استفاده از فعل « برخوردار » دو جمله به عنوان مثال بنویسید و كاربرد درست آن را در جمله نشان دهید. 99 ملاک ما در انتخاب و گزینش صحیح املای یک کلمه چیست؟ 100- برای هریک از کلمه های زیر دو هم خانواده بنویسید.          لذت – حزن – فصل- صغر 101- معنی کلمات زیر را با توجه به املای آن بنویسید. شبح:                                   شبه                          زمین                          ضمین                                  غریب                        قریب